Đổi mới, nâng cao chất lượng dịch vụ công: Hướng tới công bằng và hiệu quả
(17/08/2012 15:32:00)
Thực hiện Nghị quyết Chương trình hành động của Chính phủ ban hành ngày 9/8/2012 và Thông báo kết luận của Bộ Chính trị về Đề án “Đổi mới cơ chế hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập (SNCL), đẩy mạnh xã hội hóa một số loại hình dịch vụ sự nghiệp công”, là vấn đề đang được dư luận rất quan tâm. Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ đã có cuộc trả lời phỏng vấn xung quanh vấn đề này.
PV: Thưa Bộ trưởng, với tư cách là Phó trưởng Ban chỉ đạo Nhà nước về đổi mới cơ chế hoạt động các đơn vị SNCL, Bộ trưởng đánh giá như thế nào về việc tự đảm bảo kinh phí hoạt động thường xuyên của các đơn vị sự nghiệp thời gian qua? Xin Bộ trưởng cho biết tới đây, những đơn vị nào sẽ được lựa chọn tham gia thí điểm đổi mới cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính?
Bộ trưởng Vương Đình Huệ: Quá trình triển khai chính sách tự chủ tài chính tại các đơn vị SNCL cho thấy, các đơn vị đã từng bước được trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong việc xác định nhiệm vụ, tổ chức biên chế và tài chính; qua đó khai thác tiềm năng, phát huy các nguồn lực của đơn vị để cung cấp dịch vụ với chất lượng ngày càng cao cho xã hội. Việc thực hiện chế độ tự đảm bảo kinh phí hoạt động thường xuyên của các đơn vị sự nghiệp công lập trong thời gian qua cũng góp phần công khai, minh bạch các hoạt động quản lý tài chính, chi tiêu của đơn vị (các đơn vị đã xây dựng và công bố công khai chế độ quản lý tài chính, chế độ chi tiêu nội bộ), giảm sự phụ thuộc vào NSNN; qua đó, tạo điều kiện phát huy tính dân chủ, chủ động, sáng tạo của người lao động, nâng cao kỹ năng quản lý, chất lượng hoạt động sự nghiệp, sử dụng nguồn kinh phí tiết kiệm hiệu quả.
Tuy nhiên, việc thực hiện cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các đơn vị SNCL còn chậm, chưa có bước chuyển biến có tính đột phá. Vì vậy, trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục phối hợp với các Bộ quản lý chuyên ngành đánh giá cơ chế hoạt động của các đơn vị này, tổng kết phát huy những ưu điểm, khắc phục những hạn chế. Trên cơ sở đó, xây dựng, đề xuất ban hành các chính sách, kiến nghị, giải pháp đổi mới, khuyến khích, tạo điều kiện cho đơn vị thực hiện tốt cơ chế tự chủ, tăng số lượng và nâng cao chất lượng dịch vụ công, giảm sự bao cấp từ NSNN.
Theo kế hoạch, trong năm nay Bộ Tài chính sẽ trình Chính phủ ban hành Nghị định mới thay thế Nghị định số 43/2006/NĐ-CP ngày 25/4/2006 của Chính phủ cho phù hợp với yêu cầu đổi mới các đơn vị sự nghiệp công lập. Trước hết về cơ chế tài chính, Bộ Tài chính đã đề nghị các Bộ quản lý chuyên ngành khẩn trương lựa chọn và giao nhiệm vụ cho một số đơn vị SNCL trực thuộc xây dựng Đề án thực hiện thí điểm cơ chế tự chủ, tự đảm bảo toàn bộ kinh phí hoạt động thường xuyên hoặc theo phương án Nhà nước đặt hàng cung cấp dịch vụ công, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt để thực hiện trong năm 2013.
Dự kiến các đơn vị được lựa chọn thí điểm sẽ là các đơn vị sự nghiệp điển hình đã thực hiện tốt cơ chế tự chủ trong thời gian vừa qua và có Đề án triển khai cụ thể, sẵn sàng thực hiện thí điểm và đội ngũ chuyên môn, quản lý vững. Trên cơ sở nội dung đề xuất của các Bộ, Bộ Tài chính sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định triển khai thực hiện thí điểm trong từng lĩnh vực cụ thể (ví dụ, Trường ĐH Kinh tế Quốc dân, Trường ĐH Ngoại Thương Hà Nội, Trường ĐH Kinh tế TP.Hồ Chí Minh, Trường ĐH Quốc tế-ĐHQG TP.Hồ Chí Minh, Trường ĐH Y Hà Nội, Bệnh viện TW Huế...).
PV:Như vậy, các đơn vị SNCL sẽ được trao quyền tự chủ nhiều hơn. Tuy nhiên, song song với việc tự chủ về tài chính, cũng cần phải đảm bảo chính sách an sinh xã hội. Vậy, cơ chế tài chính cần thực thi như thế nào để đáp ứng phù hợp với thực tiễn, thưa Bộ trưởng?
Bộ trưởng Vương Đình Huệ: Nội dung cơ chế tài chính đối với các đơn vị SNCL đã nêu rõ trong Nghị quyết số 40/NQ-CP. Có thể nhấn mạnh rằng, khi Nhà nước thực hiện tái cơ cấu nguồn lực phân bổ từ NSNN theo hướng: chuyển từ việc phân bổ bình quân theo các thông số đầu vào như hiện nay, sang phân bổ dựa trên kết quả đầu ra, gắn với tiêu chí chất lượng và hiệu quả thông qua phương thức đặt hàng cung cấp dịch vụ công, thì chất lượng dịch vụ và hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước sẽ được nâng lên. Bên cạnh đó, việc từng bước tính đủ chi phí trong giá dịch vụ công, Nhà nước sẽ không phải thực hiện bao cấp dàn trải, bình quân cho tất cả các tầng lớp dân cư thông qua việc duy trì giá dịch vụ thấp, chưa bù đắp đủ chi phí như hiện nay, mà có điều kiện tập trung ưu tiên nguồn lực vào các đối tượng chính sách, người nghèo…
Nhà nước sẽ có thêm nguồn lực tài chính để thực hiện tốt hơn các chính sách an sinh xã hội, thực hiện được mục tiêu công bằng trong việc tiếp cận các dịch vụ sự nghiệp công. Nguồn lực tài chính công sẽ được phân phối một cách công khai, minh bạch hơn, sử dụng hiệu quả hơn; đồng thời, sẽ phát huy vai trò của Nhà nước trong việc sử dụng các công cụ tài chính, ngân sách để tập trung ưu tiên phát triển những ngành nghề, những lĩnh vực Nhà nước cần, người dân cần nhưng xã hội chưa có khả năng đáp ứng như khoa học cơ bản, khoa học xã hội nhân văn, năng lượng nguyên tử, chăm sóc y tế ban đầu, y tế dự phòng,..và tạo điều kiện phát triển những lĩnh vực mà khu vực tư nhân có thế mạnh.
PV: Thưa Bộ trưởng, điều người dân lo lắng nhất, “quyền lợi” của họ sẽ bị giảm đi, khi các đơn vị sự nghiệp công thực hiện theo mô hình doanh nghiệp. Khi đó, các đơn vị sẽ tự định giá dịch vụ theo cơ chế thị trường. Thực tế, một số đơn vị sự nghiệp y tế, giáo dục... vừa qua đã bắt đầu tiến hành định giá dịch vụ khá cao. Quan điểm của Bộ trưởng như thế nào về vấn đề này?
Bộ trưởng Vương Đình Huệ:Đối với giá dịch vụ của một số loại hình dịch vụ công cơ bản, có vai trò thiết yếu đối với xã hội, Nhà nước sẽ có quy định khung giá và quy định cụ thể lộ trình điều chỉnh giá dịch vụ đảm bảo phù hợp với khả năng đóng góp của người dân.
Đối với người nghèo, người thuộc diện chính sách sẽ được Nhà nước hỗ trợ chi phí y tế thông qua chính sách Bảo hiểm y tế, đối với học sinh chính sách, học sinh nghèo sẽ được Nhà nước hỗ trợ thông qua chính sách hỗ trợ trực tiếp chi phí đào tạo để đóng học phí cho nhà trường, học bổng; cho vay tín dụng sinh viên lãi suất thấp…
Tôi cho rằng, nếu được thực hiện đồng bộ các giải pháp, về cơ bản các đối tượng chính sách, đối tượng người nghèo sẽ không bị ảnh hưởng nhiều bởi các chính sách nêu trên. Mặt khác, với giá dịch vụ công tăng lên thì chất lượng dịch vụ công sẽ tốt hơn, các đơn vị cung cấp dịch vụ công sẽ có điều kiện phát triển tốt hơn, nguồn ngân sách nhà nước sẽ được sử dụng hiệu quả hơn, nhìn toàn cục thì chính sách này sẽ mang lại lợi ích lớn hơn cho toàn xã hội, hướng tới công bằng và hiệu quả.
Đồng thời, Nhà nước sẽ tăng cường các hoạt động thanh tra việc xác định giá và mức thu thực tế tại các đơn vị SNCL nhằm hạn chế tình trạng lạm thu trong các đơn vị sự nghiệp công lập.
Bản quyền thuộc Trung tâm Khai thác dữ liệu Quốc gia về tài sản Nhà nước và dịch vụ về tài sản
Giấy phép số: 45/GP-TTĐT ngày: 30/03/2010 • Người chịu trách nhiệm: Nguyễn Tân Thịnh - Phó cục trưởng Cục Quản lý công sản . Địa chỉ
Số 28 Trần Hưng Đạo - Hoàn Kiếm - Hà Nội Điện thoại: 04.22202828 / Fax: 04.22202859 • Email: taisancong@mof.gov.vn