Ngày 20/10, tại TP.Đà Nẵng đã diễn ra Diễn đàn “Tài chính xanh, khả năng thích ứng ven biển và cơ hội thị trường cho doanh nghiệp”.

Diễn đàn do Tổ chức World University Service of Canada (WUSC), Sarona Asset Management, Tổ chức Phát triển Hà Lan (SNV) và New Energy Nexus Vietnam (NEXVN) đồng tổ chức, với sự hỗ trợ của Dự án “Thúc đẩy đổi mới, tăng trưởng và năng lực lãnh đạo cho doanh nghiệp” (AGILE) do Bộ các vấn đề Toàn cầu Canada (GAC) tài trợ.

Bộ Tài chính là cơ quan chủ quản và Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể (APED) là chủ dự án.

Chuyển đổi xanh là xu thế tất yếu

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, ông Nguyễn Đức Trung - Phó Cục trưởng, Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể (Bộ Tái chính) nhấn mạnh, chuyển đổi xanh đã trở thành xu thế tất yếu. Đặc biệt, để thực hiện cam kết Net Zero vào năm 2050 của Việt Nam thì tiến trình chuyển đổi xanh trong khu vực doanh nghiệp giữ vai trò then chốt.

Ông Nguyễn Đức Trung - Phó Cục trưởng, Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể phát biểu tại Diễn đàn.

Hiện nay, nhu cầu vốn cho chuyển đổi xanh ngày càng tăng, nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, vẫn gặp khó khăn trong việc đáp ứng các yêu cầu về tín dụng, tiêu chuẩn xanh và môi trường, xã hội và quản trị (ESG).

Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể đã và đang nghiên cứu nhiều chính sách, chương trình hỗ trợ doanh nghiệp toàn diện từ quản trị, chuyển đổi số đến chuyển đổi xanh.

Ngoài ra, đơn vị cũng đang tập trung xây dựng một nền tảng miễn phí hỗ trợ doanh nghiệp “chuyển đổi kép” là kết hợp đồng thời chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.

Nền tảng này giúp doanh nghiệp kê khai và minh bạch hóa dữ liệu sản xuất kinh doanh, tạo cơ sở chứng minh việc đáp ứng các tiêu chuẩn xanh từ những thị trường khắt khe như châu Âu, Mỹ.

“Chúng tôi cũng đang phối hợp với các tập đoàn dữ liệu lớn trên thế giới để công nhận dữ liệu kê khai trên nền tảng của Bộ Tài chính, giúp doanh nghiệp dễ dàng nhận các chứng chỉ quốc tế về tiêu chuẩn phát triển bền vững ESG và chuyển đổi xanh mà không cần kê khai lặp lại, từ đó tiết kiệm tối đa thời gian và chi phí” - ông Trung chia sẻ.

Các chuyên gia trao đổi tại Diễn đàn “Tài chính xanh, khả năng thích ứng ven biển và cơ hội thị trường cho doanh nghiệp”.

Tại Diễn đàn các chuyên gia đã tập trung phân tích bức tranh tài chính khí hậu toàn cầu và Việt Nam; thảo luận các kênh huy động vốn thông qua ngân hàng thương mại, đầu tư mạo hiểm và tài chính hỗn hợp nhằm thúc đẩy nguồn vốn cho phát triển bền vững.

Diễn đàn cũng thảo luận các giải pháp thu hẹp khoảng trống tài chính đối với các doanh nghiệp khí hậu (CEs), các cơ chế mang tính đòn bẩy nhằm huy động nguồn vốn trong nước và quốc tế cho các giải pháp thuận thiên (NbS), kinh tế xanh ven biển và các chuỗi giá trị có khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu.

Bên cạnh đó các phiên thảo luận cũng đề cập đến vai trò dài hạn tiềm năng của những nền tảng tài chính mới nổi, trong đó có Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC) tại Đà Nẵng, trong việc huy động nguồn vốn tư nhân và góp phần thu hẹp khoảng trống tài chính xanh của quốc gia.

Vai trò quan trọng của Trung tâm tài chính quốc tế

Chia sẻ tại Diễn đàn, Tiến sĩ Đỗ Đăng Tèo - Giám đốc WUSC Việt Nam cho biết, nhu cầu vốn cho ứng phó biến đổi khí hậu toàn cầu tiếp tục gia tăng.

Đối với Việt Nam, nhu cầu đầu tư bổ sung cho thích ứng, nâng cao khả năng chống chịu và giảm phát thải ước tính 368 tỷ USD đến năm 2040, tương đương khoảng 6,8% GDP mỗi năm trong giai đoạn 2022 - 2040. Trong đó, 254 tỷ USD dành cho thích ứng và chống chịu, 114 tỷ USD dành cho giảm phát thải.

Nguồn vốn này chủ yếu đến từ khu vực tư nhân, trong khi vốn đầu tư công và vốn quốc tế mang tính xúc tác.

Theo Tiến sĩ Đỗ Đăng Tèo, Việt Nam là một trong những quốc gia dễ bị tổn thương với khí hậu. Nếu không có những khoản đầu tư cần thiết, thiệt hại kinh tế lũy kế do biến đổi khí hậu tại Việt Nam có thể lên tới 523 tỷ USD vào năm 2050.

Đại diện WUSC và Công ty CP Tư vấn Impact Link Asia trao biên bản ghi nhớ hợp tác tại Diễn đàn.

Tại Việt Nam, tín dụng xanh tăng trưởng bình quân trên 20% mỗi năm trong giai đoạn 2017 - 2025. Tuy nhiên, nguồn vốn này vẫn tập trung chủ yếu vào năng lượng tái tạo và một số lĩnh vực quy mô lớn. Trong khi đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs), đặc biệt là doanh nghiệp công nghệ khí hậu, gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận vốn.

Tiến sĩ Đỗ Đăng Tèo khẳng định, Việt Nam đang đứng trước nhu cầu đầu tư khí hậu rất lớn, trong khi ngân sách nhà nước, vốn ưu đãi và các cam kết quốc tế không thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu. Vì vậy, huy động nguồn lực tư nhân là điều kiện quan trọng để thu hẹp khoảng trống tài chính.

Tuy nhiên, muốn dòng vốn thực sự đến được các dự án và doanh nghiệp khí hậu, cần đồng thời giảm thiểu rủi ro đầu tư, nâng cao tính minh bạch, chuẩn hóa dữ liệu và thiết kế những công cụ tài chính phù hợp với đặc thù từng lĩnh vực.

Đối với Đà Nẵng và khu vực duyên hải miền Trung, cơ hội nằm ở việc biến nhu cầu chống chịu trước biến đổi khí hậu thành các dự án đầu tư khả thi, gắn với kinh tế biển, hạ tầng ven biển, nuôi trồng thủy sản thích ứng và phục hồi hệ sinh thái…

Theo ông Ngô Thế Triệu - Tổng Giám đốc Optima Wealth Partners Việt Nam nhấn mạnh đến vai trò quan trọng của Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng (VIFC-DN) để trở thành cửa ngõ dẫn vốn xanh.

Nếu TP. Hồ Chí Minh tập trung vào thị trường vốn, niêm yết quốc tế và quản lý tài sản quy mô lớn, thì VIFC-DN có thể tạo lợi thế riêng trong thu hút và phân bổ nguồn vốn cho các dự án xanh.

Ông Ngô Thế Triệu cho rằng, VIFC-DN không chỉ cần thu hút dòng vốn quốc tế, mà còn phải xây dựng cơ chế đưa dòng vốn đến đúng doanh nghiệp và dự án xanh.

Muốn thực hiện mục tiêu này, cần đồng thời hoàn thiện khung pháp lý cho quỹ đầu tư, phát triển nguồn vốn mồi, giảm thiểu rủi ro và chuẩn bị danh mục dự án đủ chất lượng.

Trong đó, việc hình thành các quỹ xanh có khả năng huy động và phân bổ vốn cho doanh nghiệp được xem là hướng đi quan trọng để VIFC-DN tạo dấu ấn riêng trên thị trường tài chính…/.