Đề xuất xóa nợ lệ phí môn bài, tiền chậm nộp để tháo gỡ nghĩa vụ thuế tồn đọng
Khoảng 2,5 triệu người nộp thuế còn vướng tình trạng pháp lý
Chiều ngày 20/11, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã trình Quốc hội tờ trình về dự án Nghị quyết ban hành chính sách đặc thù về xử lý xóa tiền thuế nợ để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế trong thực hiện Luật Quản lý thuế, đáp ứng yêu cầu cấp bách trong thực hiện cam kết quốc tế về trao đổi thông tin theo yêu cầu.
![]() |
| Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày tại Quốc hội. Ảnh: Đức Thanh |
Theo Bộ trưởng, từ đầu năm đến nay ngành thuế đã nỗ lực xử lý được hơn 777.000 mã số thuế. Tuy nhiên, đến ngày 23/10/2026, cả nước vẫn còn khoảng 2,5 triệu người nộp thuế đã ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt hiệu lực mã số thuế hoặc không hoạt động tại địa chỉ đăng ký.
Phần lớn người nộp thuế mong muốn khôi phục kinh doanh hoặc chấm dứt hoạt động theo quy định của pháp luật nhưng vướng hồ sơ và nghĩa vụ tài chính tích lũy nhiều năm. Tiền chậm nộp tiếp tục tăng trong khi họ không còn sổ sách hoặc tài sản để thực hiện nghĩa vụ.
Quốc hội đã quyết định chấm dứt thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày 1/1/2026, nhưng các nghĩa vụ phát sinh trước thời điểm này vẫn cần được xử lý. Quy định hiện hành về khoanh, xóa nợ chưa bao quát hết các trường hợp. Do đó, Chính phủ cho rằng cần có điều kiện xóa tiền chậm nộp gắn với nộp đủ tiền thuế nợ gốc nhằm tháo gỡ vòng tồn đọng này.
Xoá tiền chậm nộp các khoản thuế khác khi nộp đủ nợ gốc
Theo Điều 1 và Điều 2 dự thảo Nghị quyết, đối tượng áp dụng là người nộp thuế được cơ quan thuế xác định ở trạng thái ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03); hoặc không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06), tính đến ngày 21/11/2026.
![]() |
Phạm vi xử lý bao gồm nợ lệ phí môn bài, kể cả thuế môn bài theo quy định của pháp luật có hiệu lực trước ngày 1/1/2017; tiền chậm nộp, kể cả tiền phạt chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế có hiệu lực trước ngày 1/7/2013.
Đối với lệ phí môn bài, dự thảo Nghị quyết đề xuất xóa khoản nợ phát sinh đến hết ngày 31/12/2025 và tiền chậm nộp của khoản lệ phí môn bài được xóa; xử lý xóa tiền chậm nộp lệ phí môn bài còn nợ tính đến ngày 21/11/2026.
Đối với tiền chậm nộp các khoản thuế khác, dự thảo quy định người nộp thuế phải nộp đủ tiền thuế nợ gốc và hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế, được cơ quan thuế tiếp nhận chậm nhất ngày 30/6/2028.
Tiền thuế nợ gốc theo dự thảo bao gồm tiền thuế, tiền thu từ xử phạt vi phạm hành chính và các khoản thu khác theo quy định, trừ lệ phí môn bài. Số tiền chậm nộp được xử lý xóa tính đến ngày người nộp thuế nộp đủ nợ gốc vào ngân sách, chậm nhất ngày 30/6/2028; bao gồm tiền chậm nộp còn nợ của trường hợp không còn tiền thuế nợ gốc đến ngày 21/11/2026.
Người đáp ứng điều kiện, đã được xử lý xóa tiền phạt chậm nộp, tiền chậm nộp theo Nghị quyết số 94/2019/QH14 thì không phải hủy quyết định, thu hồi khoản đã xóa chỉ vì quay lại hoạt động. Quy định này không miễn trách nhiệm đối với kết quả xử lý sai.
Không áp dụng với khoản nợ liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế
Dự thảo xác định nguyên tắc xử lý đúng đối tượng, đúng điều kiện, công khai, minh bạch, không làm phát sinh thủ tục hành chính riêng.
Chính sách không áp dụng đối với tiền chậm nộp phát sinh từ khoản nợ gốc liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế, sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp, sử dụng không hợp pháp hóa đơn, chứng từ; khoản tiền thuế nợ liên quan đến vụ việc đang được thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử.
Đối tượng áp dụng cũng không bao gồm chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh ở trạng thái 03, 06 nhưng doanh nghiệp, tổ chức chủ quản đang hoạt động hoặc tạm ngừng kinh doanh có thời hạn.
Người nộp thuế có phát sinh hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc nghĩa vụ thuế từ hoạt động này trong thời gian thuộc trạng thái 03, 06 cũng bị loại trừ. Ngoại lệ là trường hợp chỉ bán, thanh lý tài sản, hàng hóa còn lại để chấm dứt hoạt động và đã khai, nộp đủ số thuế phát sinh.
Việc xóa nợ chỉ áp dụng đối với số tiền thuộc phạm vi, đáp ứng đầy đủ điều kiện mà người nộp thuế chưa nộp vào ngân sách tại thời điểm xử lý. Cơ quan quản lý thuế phải kịp thời xác định khoản nợ đủ điều kiện để không áp dụng biện pháp cưỡng chế đối với khoản nợ đó.
Đặc biệt, người nộp thuế không phải lập hồ sơ đề nghị xử lý xóa nợ. Cơ quan quản lý thuế căn cứ dữ liệu trên Hệ thống thông tin quản lý thuế để thực hiện; công khai kết quả trên trang thông tin điện tử và thông báo qua tài khoản giao dịch thuế điện tử nếu có.
Dự thảo đề xuất Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 21/11/2026, các chính sách áp dụng đến hết ngày 30/6/2028. Người nộp thuế đã nộp đủ nợ gốc và có hồ sơ hợp lệ được tiếp nhận đúng hạn nhưng cơ quan thuế chưa xử lý xong thì tiếp tục được giải quyết.
Trường hợp phải chờ kết luận của cơ quan có thẩm quyền để xác định khoản nợ có thuộc diện loại trừ hay không cũng được tiếp tục xem xét khi có đủ căn cứ. Nếu phát hiện người nộp thuế thực tế không đáp ứng điều kiện, cơ quan quản lý thuế có trách nhiệm phục hồi khoản nợ đã xóa.
| Về tác động ngân sách, Chính phủ ước tính quy mô nghĩa vụ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp dự kiến xử lý khoảng 16.688 tỷ đồng theo các giả định tính toán; tiền chậm nộp thuộc phạm vi xem xét khoảng 9.990 tỷ đồng. Chính phủ nhấn mạnh không đồng nhất tổng nghĩa vụ dự kiến được xử lý với số giảm thu ngân sách thực tế. Chính sách có thể tăng khả năng thu hồi nợ gốc, chuyển một phần nợ khó thu thành số thu thực tế và giảm chi phí quản lý. |
Tin khác
Trường Bồi dưỡng cán bộ kinh tế - tài chính kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam
Bộ Tài chính xây dựng Nghị định mới về tín dụng chính sách xã hội, bổ sung cơ chế miễn, giảm lãi vay
Bỏ giấy phép dịch vụ kế toán và bước chuyển chiến lược sang hậu kiểm
Nhà, đất dôi dư: Có phương án xử lý, vẫn khó đưa tài sản vào khai thác
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn làm việc với Chủ tịch Ngân hàng Trung Quốc
Gần 100% cá nhân, tổ chức hài lòng về chất lượng phục vụ của Kho bạc Nhà nước
Bộ Tài chính Việt Nam và Ngân hàng HSBC tăng cường trao đổi về huy động vốn trên thị trường quốc tế
Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn tiếp Tổng Thư ký Tòa Trọng tài Thường trực (PCA)
Tăng cường kết nối tài chính và thu xếp vốn cho các dự án trọng điểm Việt Nam – Trung Quốc

