Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng ký Quyết định số 6075/QĐ-UBND ngày 3/11/2026 phê duyệt điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5000, đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở. Khu vực nghiên cứu thuộc địa giới hành chính 16 phường, xã, có diện tích khoảng 11.418,96 ha.

Theo quy hoạch, sông Hồng được xác định là trục không gian chiến lược, trung tâm xanh, không gian văn hóa, đổi mới sáng tạo, đồng thời là trục kinh tế, thương mại, dịch vụ và đô thị của Thủ đô. Việc phát triển hai bên sông hướng tới hình thành không gian biểu trưng cho hình ảnh Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”.

Ba định hướng xuyên suốt là an toàn, sinh thái và giao thông. Các phương án phát triển đô thị, sử dụng bãi sông, bố trí công trình và hạ tầng phải được kiểm chứng bằng mô hình thủy văn, thủy lực, bảo đảm an toàn thoát lũ, đê điều và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Quy hoạch dự báo quy mô dân số khu vực từ 800.000 đến 1,2 triệu người. Đây là ngưỡng tối đa để tính toán nhu cầu đất đai và khả năng đáp ứng của hệ thống hạ tầng; quy mô dân số cụ thể phụ thuộc vào điều kiện an toàn thoát lũ, đê điều được cấp có thẩm quyền chấp thuận.

Phân lớp không gian, phân loại khu dân cư

Không gian đô thị ven sông được tổ chức theo cấu trúc phân lớp, thấp dần về phía bờ sông. Khu vực sát bờ bố trí không gian ngập nước; tiếp đến là khu bán ngập với công viên, cây xanh, quảng trường. Những khu vực ít ngập được định hướng bố trí dịch vụ du lịch và công trình thấp tầng có thể tháo lắp. Khu vực sát đê phát triển các chức năng hỗn hợp, thương mại, dịch vụ, văn phòng, nhà ở, y tế và giáo dục.

Đối với các khu dân cư lâu đời, làng nghề truyền thống, di tích lịch sử - văn hóa và thiết chế cộng đồng ngoài đê, quy hoạch không áp dụng một phương án chung mà phân thành ba nhóm: khu vực được giữ lại để cải tạo, chỉnh trang có điều kiện; khu vực phải di dời một phần do yêu cầu phòng, chống lũ hoặc bảo đảm hạ tầng thiết yếu; và khu vực tái thiết đô thị.

Việc phân loại căn cứ vào mức độ an toàn thoát lũ, phạm vi ảnh hưởng của các tuyến giao thông và công trình hạ tầng, khả năng duy trì cấu trúc làng sau khi mở đường, cùng giá trị di tích, kiến trúc, lịch sử, văn hóa và nghề truyền thống. Với những làng nghề, làng lâu đời có giá trị, quy hoạch ưu tiên bảo tồn khu vực lõi, chỉnh trang hạ tầng và kiểm soát phát triển.

Quy hoạch cũng đặt yêu cầu bảo tồn các di tích lịch sử - văn hóa, địa điểm lưu niệm sự kiện cách mạng, kháng chiến, cả những di tích đã được xếp hạng và chưa được xếp hạng, gắn với cộng đồng dân cư.

Phối cảnh dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Ảnh: Chủ đầu tư

Ba đoạn không gian với chức năng khác nhau

Toàn tuyến sông Hồng được chia thành ba đoạn để định hướng phát triển.

Đoạn D1, từ cầu Hồng Hà đến cầu Thăng Long, định hướng phát triển không gian sinh thái, bảo tồn thiên nhiên, làng xóm, thể dục thể thao, nghiên cứu, trải nghiệm và các khu đô thị mới mật độ xây dựng thấp. Công trình cao tầng được định hướng tại khu vực Chu Phan - Tráng Việt và xung quanh cầu Thượng Cát.

Đoạn D2, từ cầu Thăng Long đến cầu Thanh Trì, được định hướng thành khu vực hỗn hợp, đa chức năng, tập trung các trung tâm văn hóa - nghệ thuật, thương mại, tài chính quốc tế, dịch vụ du lịch, đổi mới sáng tạo và công viên văn hóa, nghệ thuật. Khu vực này cũng phát triển các khu đô thị mới, đô thị tái định cư và đô thị đa mục tiêu.

Trong đó, bờ hữu sông Hồng được tổ chức không gian “Phòng khách đô thị”, kết hợp hệ thống công viên, tái thiết khu dân cư hiện hữu và phát triển các không gian đa chức năng. Bờ tả định hướng các khu chức năng đô thị hiện đại, công trình công cộng và nhà ở đa dạng; công viên được bố trí dọc hai bên sông và tại khu vực bãi giữa. Khu vực này dự kiến có tháp điểm nhấn gắn với trục Hồ Tây - Cổ Loa.

Đoạn D3, từ cầu Thanh Trì đến cầu Mễ Sở, định hướng phát triển công viên đô thị, công viên chuyên đề nghỉ dưỡng sinh thái, kết hợp hoạt động trải nghiệm; đồng thời bố trí các chức năng đô thị gắn với cảng hàng hóa, cảng hành khách và bến thủy nội địa phục vụ du lịch.

Ưu tiên đại lộ cảnh quan, công viên và khu tái định cư

Trong giai đoạn đầu, thành phố tập trung triển khai các dự án thành phần gồm trục đại lộ cảnh quan hai bên sông; công viên công cộng tại phường Phú Thượng; công viên bãi sông tại phường Hồng Hà; khu “Phòng khách đô thị”; khu tái định cư tại phường Lĩnh Nam; khu đô thị định cư tại phường Long Biên và dự án giải phóng mặt bằng độc lập.

Các dự án thành phần được phân chia theo Nghị quyết số 18/NQ-HĐND ngày 11/5/2026 của HĐND thành phố về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Giai đoạn sau sẽ tiếp tục hoàn thành các dự án còn lại, đồng thời định hướng phát triển các khu nhà ở mới và công trình công cộng, thương mại, dịch vụ.

Về yêu cầu an toàn, từng dự án thành phần phải tính toán thủy văn, thủy lực và đánh giá tác động cụ thể, bảo đảm khả năng thoát lũ, an toàn đê điều. Trong quá trình lập quy hoạch chi tiết và triển khai dự án, nếu kết quả tính toán cho thấy không đáp ứng yêu cầu phòng, chống lũ, cơ quan chủ trì phải báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét điều chỉnh quy hoạch phân khu.

UBND thành phố giao các sở, ngành và địa phương thực hiện nhiệm vụ theo chức năng. Trong đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì thẩm định báo cáo đánh giá tác động đến khả năng thoát lũ, an toàn đê điều; các phường, xã quản lý đất đai, trật tự xây dựng, hành lang bảo vệ đê và đất bãi sông, đồng thời phối hợp rà soát khu dân cư được phép tồn tại, xây dựng phương án di dời, tái định cư theo quy định.

Quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 và các dự án đầu tư sẽ là bước cụ thể hóa vị trí, ranh giới, quy mô và chỉ tiêu sử dụng đất, trên cơ sở khảo sát địa hình, địa chất, thủy văn và hồ sơ quản lý đất đai./.