Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công: Cần gỡ bỏ nhiều nút thắt từ cơ chế

Tổng hợp khó khăn, vướng mắc từ các bộ, ngành, địa phương vừa được 6 tổ công tác của Chính phủ kiểm tra, đốc thúc tiến độ giải ngân vốn đầu tư cho thấy, nhiều "nút thắt" nằm ở cơ chế, chính sách cần phải được tháo gỡ.

Nút thắt từ ngay các thể chế, chính sách

Tổng hợp từ 6 tổ công tác của Chính phủ, đại đa số vướng mắc mà các bộ, cơ quan trung ương và địa phương đang gặp phải nằm ở các thể chế, quy định của pháp luật.

Đơn cử như Luật Đầu tư công quy định: Thời gian thực hiện và giải ngân vốn kế hoạch đầu tư công hàng năm đến ngày 31/1 năm sau. Trường hợp bất khả kháng, Thủ tướng Chính phủ quyết định đối với vốn ngân sách trung ương, HĐND cấp tỉnh quyết định đối với vốn ngân sách địa phương (NSĐP) cho phép kéo dài thực hiện nhưng không quá 31/12 năm sau. Tuy nhiên, cũng theo quy định tại Luật Đầu tư công và Luật Ngân sách nhà nước, HĐND cấp huyện, xã quyết định chủ trương đầu tư và quyết định việc giao kế hoạch vốn đầu tư công hàng năm đối với các dự án sử dụng ngân sách huyện, xã. Điều này đã gây khó khăn cho các địa phương trong việc thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư.

Về điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm vốn NSĐP, Luật Đầu tư công quy định: HĐND các cấp điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm vốn NSĐP do thay đổi nhu cầu sử dụng, hoặc khả năng triển khai thực hiện vốn kế hoạch hàng năm giữa các cơ quan, đơn vị của địa phương. Điều này dẫn đến khó khăn trong quá trình triển khai thực hiện, bởi việc điều chỉnh kế hoạch vốn hàng năm giữa các cơ quan, đơn vị phải chờ đến kỳ họp HĐND. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tỷ lệ giải ngân thấp do không thể điều chuyển vốn từ những dự án ít hoặc không có khả năng giải ngân sang những dự án đang cần vốn, tiến độ thi công đạt và vượt kế hoạch.

Nhiều “nút thắt” cần giải quyết trong giải ngân vốn đầu tư công
Nhiều “nút thắt” cần giải quyết trong giải ngân vốn đầu tư công

Ngoài ra, Luật Đầu tư công quy định tách riêng việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, giải phóng mặt bằng (GPMB) thành dự án độc lập để thực hiện trước. Tuy nhiên, quy định này chỉ áp dụng đối với dự án quan trọng quốc gia và dự án nhóm A. Đối với các loại dự án còn lại, việc GPMB chỉ được triển khai tại bước thực hiện dự án, tức là sau khi dự án đã được quyết định chủ trương đầu tư và quyết định đầu tư cũng là nguyên nhân gây ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện và giải ngân khi chưa có sẵn mặt bằng sạch.

Một nguyên nhân nữa cũng được nhiều bộ, ngành, địa phương nêu ra là việc thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi theo Nghị định số 15/2021/NĐ- CP của Chính phủ về quản lý dự án đầu tư xây dựng. Nghị định đã quy định, cơ quan chuyên môn về xây dựng thuộc bộ quản lý công trình xây dựng chuyên ngành thẩm định đối với dự án do Thủ tướng Chính phủ giao; dự án nhóm A, nhóm B do người đứng đầu cơ quan trung ương quyết định đầu tư hoặc phân cấp, ủy quyền quyết định đầu tư.

Như vậy, các dự án nhóm A, nhóm B phải trình Bộ Xây dựng thẩm định. Trong khi đó, các dự án nằm ở các địa phương khác nhau, thời gian di chuyển, phối hợp trình nộp, bổ sung hồ sơ thẩm định kéo dài, mất nhiều thời gian, công sức đã ảnh hưởng đến thời gian tổ chức thực hiện dự án.

Sửa đổi thể chế theo hướng tăng cường phân cấp hơn nữa

Từ các khó khăn, vướng mắc được nêu ra, các bộ, ngành, địa phương đã kiến nghị sửa đổi thể chế theo hướng tăng cường phân cấp hơn nữa. Cụ thể, về thời gian thực hiện và giải ngân vốn, để đảm bảo tính thống nhất, các địa phương đề xuất sửa đổi theo hướng cho phép HĐND cấp tỉnh quyết định kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân đối với nguồn ngân sách tỉnh; HĐND cấp huyện, xã quyết định kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân đối với vốn ngân sách huyện, xã trong trường hợp bất khả kháng...

Việc tách giai đoạn bồi thường, hỗ trợ tái định cư, GPMB thành dự án độc lập và quy định việc thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, các địa phương cũng đề nghị cần nghiên cứu điều chỉnh quy định của Luật Đầu tư công phù hợp với thực tiễn theo hướng cho phép xây dựng dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, GPMB riêng và xem đây là hoạt động chuẩn bị đầu tư hoặc chuẩn bị thực hiện dự án. Đồng thời, giao cơ quan chuyên môn xây dựng cấp tỉnh thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi để tiết kiệm thời gian, đẩy nhanh tiến độ giải ngân.

Tuy nhiên, theo tổng hợp báo cáo từ 6 tổ công tác, nguyên nhân dẫn đến việc chậm giải ngân vẫn nằm ở yếu tố chủ quan là chính, khi công tác tổ chức thực hiện tại nhiều bộ, ngành, địa phương còn hạn chế… Theo đó, sau khi nắm bắt các vướng mắc cũng như đưa ra các giải pháp để đẩy nhanh tiến độ giải ngân, 6 tổ công tác của Chính phủ đã yêu cầu các cấp, các ngành phải nâng cao trách nhiệm hơn nữa trong việc quản lý, sử dụng hiệu quả vốn đầu tư công. Mỗi bộ, cơ quan trung ương và địa phương sẽ là người trực tiếp đưa ra các giải pháp hiệu quả nhất đối với từng dự án do mình thực hiện./.

Tin cùng chuyên mục

Hơn 97% kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam tập trung ở châu Á, châu Mỹ và châu Âu

Hơn 97% kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam tập trung ở châu Á, châu Mỹ và châu Âu

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, châu Á, châu Mỹ và châu Âu chiếm hơn 97% kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam trong 10 tháng năm 2022, đồng thời cả 3 khu vực đều duy trì tăng trưởng ấn tượng hai con số.
Hoàn thiện dự thảo Luật Đất đai sửa đổi sau khi Quốc hội khoá XV cho ý kiến lần 1 tại Kỳ họp thứ 4

Hoàn thiện dự thảo Luật Đất đai sửa đổi sau khi Quốc hội khoá XV cho ý kiến lần 1 tại Kỳ họp thứ 4

Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đề nghị các cơ quan chuyên môn xây dựng các kế hoạch để tổ chức lấy ý kiến nhân dân cũng như các tổ chức, chuyên gia để bổ sung cho dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).
Bộ Xây dựng: Thanh tra hoạt động kinh doanh bất động sản ở nhiều địa phương

Bộ Xây dựng: Thanh tra hoạt động kinh doanh bất động sản ở nhiều địa phương

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị vừa ký ban hành Quyết định kế hoạch thanh tra năm 2023 của Bộ Xây dựng. Theo đó, Thanh tra Bộ Xây dựng sẽ thanh tra về hoạt động kinh doanh bất động sản, xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật xã hội tại các dự án nhà ở, khu đô thị ở nhiều địa phương.
Chỉ số giá bất động sản tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh có xu hướng tăng

Chỉ số giá bất động sản tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh có xu hướng tăng

Chỉ số giá nhà ở tại TP Hồ Chí Minh là 130 điểm và tăng 1 điểm theo quý. Sự gia tăng này đến từ việc giá sản phẩm hạng B tại quận 9 tăng 13% theo quý và Nhà Bè tăng 5% theo quý. Tại Hà Nội, chỉ số này cũng ghi nhận đà tăng với 8 điểm theo quý, đạt mức 126,1 điểm.
Công bố danh sách 39 nhà cung cấp nước ngoài đăng ký thuế tại Việt Nam

Công bố danh sách 39 nhà cung cấp nước ngoài đăng ký thuế tại Việt Nam

Cục Thuế doanh nghiệp lớn (Tổng cục Thuế) vừa ban hành Thông báo số 357/TB-DNL về việc công bố danh sách 39 Nhà cung cấp nước ngoài đăng ký thuế tại Việt Nam trên Cổng Thông tin điện tử dành cho Nhà cung cấp nước ngoài đăng ký thuế tại Việt Nam (https://etaxvn.gdt.gov.vn/nccnn/Reques).

Tin khác

Yêu cầu giám sát việc xử lý 51 dự án không hiệu quả, lãng phí

Yêu cầu giám sát việc xử lý 51 dự án không hiệu quả, lãng phí

Quốc hội yêu cầu tổ chức giám sát việc xử lý 51 dự án, cụm dự án sử dụng vốn đầu tư công và vốn nhà nước khác không hiệu quả hoặc lãng phí.
Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Phòng, chống rửa tiền (sửa đổi)

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Phòng, chống rửa tiền (sửa đổi)

Quốc hội đã thông qua Luật Phòng, chống rửa tiền (sửa đổi), gồm 4 Chương, 66 Điều. Luật Phòng, chống rửa tiền (sửa đổi), gồm 4 Chương, 66 Điều. Trong đó, Điều 8 quy định các hành vi bị nghiêm cấm trong phòng, chống rửa tiền.
Quốc hội yêu cầu giám sát 18 dự án đất đai hoang hóa, 880 dự án, công trình không đưa đất vào sử dụng, chậm tiến độ

Quốc hội yêu cầu giám sát 18 dự án đất đai hoang hóa, 880 dự án, công trình không đưa đất vào sử dụng, chậm tiến độ

Quốc hội giao Ủy ban Tài chính Ngân sách Quốc hội chủ trì tổ chức giám sát 18 dự án đất đai hoang hóa, lãng phí, có khó khăn vướng mắc; 880 dự án, công trình không đưa đất vào sử dụng hoặc chậm tiến độ đưa đất vào sử dụng.
Giá khởi điểm của một biển số xe ô tô đưa ra đấu giá là 40 triệu đồng

Giá khởi điểm của một biển số xe ô tô đưa ra đấu giá là 40 triệu đồng

Giá khởi điểm của một biển số xe ô tô đưa ra đấu giá là 40 triệu đồng. Tiền đặt trước bằng giá khởi điểm của một biển số xe ô tô đưa ra đấu giá.
Thị trường bất động sản cuối năm: Đủ cung nhưng khó tiếp cận vốn

Thị trường bất động sản cuối năm: Đủ cung nhưng khó tiếp cận vốn

Thời điểm cuối năm, nhiều dự án mới được các doanh nghiệp địa ốc bung ra thị trường, phần nào giải cơn khát nguồn cung bất động sản (BĐS). Tuy nhiên, mối lo lớn nhất và ảnh hưởng đến thị trường BĐS nhiều nhất vẫn là khó tiếp cận nguồn vốn tín dụng.
Từ 1/7/2023, thực hiện tăng lương cơ sở cho cán bộ, công chức, viên chức lên mức 1,8 triệu đồng/tháng

Từ 1/7/2023, thực hiện tăng lương cơ sở cho cán bộ, công chức, viên chức lên mức 1,8 triệu đồng/tháng

Quốc hội giao Chính phủ từ 1/7/2023, thực hiện tăng lương cơ sở cho cán bộ, công chức, viên chức lên mức 1,8 triệu đồng/tháng; tăng 12,5% lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội đối tượng do ngân sách Nhà nước đảm bảo và hỗ trợ thêm đối với người nghỉ hưu trước năm 1995 có mức hưởng thấp; tăng mức chuẩn trợ cấp người có công bảo đảm không thấp hơn mức chuẩn hộ nghèo khu vực thành thị và tăng 20,8% chi các chính sách an sinh xã hội đang gắn với lương cơ sở.
Các chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2023

Các chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2023

Chiều 10/11/2022, tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2023. Nghị quyết gồm 4 Điều, trong đó đề ra các chỉ tiêu phát triển chủ yếu, gồm: Tốc độ tăng tổng sản phẩm trong nước (GDP) khoảng 6,5%, GDP bình quân đầu người đạt 4.400 USD, Tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng bình quân (CPI) 4,5%...
Doanh nghiệp bất động sản vẫn trong tình trạng “khát vốn”

Doanh nghiệp bất động sản vẫn trong tình trạng “khát vốn”

Các dòng vốn chảy vào thị trường bất động sản chủ đạo vẫn đến từ ngân hàng, trái phiếu doanh nghiệp và nguồn vốn FDI. Mặc dù vậy, hai trong ba dòng vốn này đang chảy chậm lại. Ông Nguyễn Quốc Anh - Phó Tổng giám đốc Batdongsan.com.vn, cho rằng tình trạng khát vốn của thị trường bất động sản đã diễn ra từ đầu năm đến nay.
Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về phân bổ ngân sách Nhà nước năm 2023

Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về phân bổ ngân sách Nhà nước năm 2023

Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về phân bổ ngân sách nhà nước năm 2023. Trong đó, tổng số thu ngân sách Trung ương là 863.567 tỷ đồng. Tổng số thu ngân sách địa phương là 757.177 tỷ đồng.
SCALE – một cơ chế mới nhằm kêu gọi tài chính cho biến đổi khí hậu

SCALE – một cơ chế mới nhằm kêu gọi tài chính cho biến đổi khí hậu

Ngày 8/11, trong khuôn khổ Hội nghị COP 27 đang diễn ra tại Ai Cập, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đã tham gia Cuộc họp cấp cao của Ngân hàng Thế giới (WB), về vấn đề đẩy mạnh các chương trình giảm phát thải bằng cách sử dụng các nguồn tài chính khí hậu dựa trên kết quả.
Xem thêm
Phiên bản di động